W firmach, które wykorzystują wirtualizację, serwery fizyczne oraz komputery użytkowników, często pojawia się pytanie: jak zbudować spójny, niezawodny i opłacalny system backupu.
Dostępnych jest wiele rozwiązań, w tym artykule skupimy się na trzech które mogą w pełni zaspokoić potrzeby firmy: Veeam Backup & Replication, Proxmox Backup Server (PBS) i UrBackup. Każde działa w trochę innym obszarze — a razem tworzą bardzo silny i praktyczny ekosystem.

1. Charakterystyka narzędzi backupowych

Proxmox Backup Server (PBS)

Proxmox Backup Server to rozwiązanie do backupu maszyn wirtualnych i kontenerów w środowisku Proxmox VE. Umożliwia szybkie, incrementalne backupy z deduplikacją, szyfrowanie end-to-end oraz łatwe odtwarzanie VM, kontenerów i plików. Obsługuje replikację offsite. Jest to oprogramowanie Open Source (AGPLv3), a komercyjna subskrypcja wsparcia jest opcjonalna.

Veeam Backup & Replication

Veeam Backup & Replication to profesjonalne narzędzie do tworzenia kopii zapasowych środowisk serwerowych, takich jak VMware i Hyper-V, z możliwością rozszerzenia na maszyny Proxmox poprzez agentów lub backup na poziomie systemu. Umożliwia backup maszyn wirtualnych, aplikacji (SQL, Exchange, AD, Oracle), granularne odzyskiwanie danych (np. obiekty AD, maile, rekordy DB), backup fizycznych serwerów Windows/Linux oraz tworzenie kopii zapasowych na taśmach, w chmurze i na obiektowych storage. Veeam oferuje komercyjny model licencjonowania VUL (Veeam Universal License) oraz licencje per CPU dla starszych instalacji.

UrBackup

UrBackup to rozwiązanie do backupu stacji roboczych użytkowników w firmach, obsługujące systemy Windows, Linux i macOS. Umożliwia tworzenie kopii zapasowych plików i obrazów dysków, charakteryzuje się bardzo niskim obciążeniem sieci dzięki deduplikacji danych. Oferuje szybkie przywracanie całych komputerów z obrazów oraz pojedynczych plików poprzez interfejs web użytkownika. UrBackup jest dostępny na licencji Open Source AGPLv3, a dla większych środowisk istnieje płatna edycja UrBackup Enterprise z dodatkowymi funkcjami.

Jak te trzy rozwiązania łączą się w jedną całość?

W firmie, Proxmox Backup Server (PBS) idealnie chroni całą wirtualizację Proxmox dzięki szybkiej i wydajnej archiwizacji VM i kontenerów. Veeam zabezpiecza środowiska VMware, aplikacje serwerowe oraz serwery fizyczne Windows/Linux, oferując backup aplikacyjny klasy enterprise. Natomiast UrBackup dba o bezpieczeństwo danych na komputerach użytkowników, charakteryzując się niskimi kosztami i prostą administracją. Dla dodatkowego bezpieczeństwa, UrBackup może być backupowany jako maszyna w PBS, a sam PBS replikowany do lokalizacji zewnętrznej. W efekcie, PBS chroni Proxmox, Veeam zabezpiecza kluczowe serwery, aplikacje i VMware, a UrBackup dba o dane użytkowników.

Dlaczego takie połączenie ma sens?

1) Optymalne koszty

PBS i UrBackup są open-source, więc koszty są minimalne. Veeam zapewnia pełne funkcje enterprise tam, gdzie są naprawdę potrzebne (np. backup aplikacyjny SQL, Exchange, AD). Z drugiej strony, płatne wsparcie techniczne dla PBS może być bardziej opłacalne niż samodzielne rozwiązywanie problemów, a UrBackup, mimo że darmowy, może wymagać więcej czasu i wiedzy na konfigurację. Wybór zależy od specyficznych potrzeb i zasobów firmy.

2) Brak „overkillu”

Każde z narzędzi ma inne zadanie w systemie. Przez co się uzupełniają i nie powielają swoich zadań.

3) Redundancja i niezależność

Każdy rodzaj danych ma dedykowaną metodę backupu. Backup danych wrażliwych powinien być dodatkowo zabezpieczony. Poważna awaria jednego systemu nie wpływa na bezpieczeństwo pozostałych. System backupu powinien być regularnie testowany.

4) Szybkie odtwarzanie

W tego typu infrastrukturze backupowej, ekspresowe odzyskiwanie danych jest osiągalne dzięki synergii snapshotów Proxmox, inkrementalnych kopii zapasowych w UrBackup oraz efektywnych repozytoriów backupowych. Niewielkie implementacje umożliwiają błyskawiczne przywracanie pojedynczych plików lub kompletnych maszyn wirtualnych. Wraz z rozwojem przedsiębiorstwa i implementacją Veeam, możliwe staje się odzyskiwanie całych środowisk produkcyjnych w krótkim czasie, za sprawą deduplikacji, inteligentnego rozkładania obciążenia i funkcji natychmiastowego przywracania. Taka konfiguracja zapewnia nieprzerwaną pracę, nawet przy wzroście liczby maszyn i ilości danych.

Jak wdrożyć taki system? Krok po kroku

Krok 1. Planowanie i analiza środowisk

Zidentyfikuj wszystkie maszyny wirtualne, serwery i stacje robocze, które wymagają backupu, a następnie określ szczegółowe wymagania dotyczące częstotliwości wykonywania kopii zapasowych, docelowego czasu przywracania (RTO), docelowego punktu przywracania (RPO) oraz dostępnej przestrzeni dyskowej. W dużych środowiskach zaleca się zaplanowanie dedykowanej sieci backupowej z odpowiednią przepustowością, aby zapewnić efektywny transfer danych.

Krok 2. Uruchomienie małego systemu podstawowego

Zainstaluj Proxmox Backup Server na dedykowanym serwerze lub maszynie wirtualnej, skonfiguruj repozytorium backupowe oraz politykę retencji, a następnie dodaj pierwsze maszyny Proxmox do backupu, zarówno wirtualne maszyny, jak i kontenery. Zainstaluj serwer UrBackup, skonfiguruj klientów dla stacji roboczych i serwerów plikowych, a także włącz przyrostowe backupy i deduplikację, aby zoptymalizować przestrzeń dyskową. Po wykonaniu tych kroków, będziesz mieć prosty, lecz funkcjonalny system backupowy, gotowy do zabezpieczania danych Twojej firmy.

Krok 3. Testowanie backupów i odtwarzania

Regularnie przeprowadzaj testy przywracania pojedynczych plików, całych maszyn wirtualnych oraz migawek, aby zweryfikować szybkość odzyskiwania danych i ich integralność. Na podstawie wyników testów, skoryguj harmonogramy tworzenia kopii zapasowych oraz politykę retencji, aby zapewnić optymalną ochronę danych.

Backup backupu (Backup of backups)

Zawsze przechowuj kopię zapasową najważniejszych danych na innym nośniku lub w innej lokalizacji. Można to osiągnąć poprzez kopiowanie PBS/UrBackup na inny serwer fizyczny lub NAS, tworzenie kopii zapasowych krytycznych danych w chmurze (S3, Wasabi, Azure, Google Cloud) lub stosowanie rotacji nośników offline (taśmy, dyski zewnętrzne), które nie są stale podłączone do sieci. Dzięki temu, nawet jeśli główna kopia zapasowa zostanie uszkodzona lub zaszyfrowana przez ransomware, nadal będziesz mieć możliwość odzyskania danych.

Zasada 3-2-1

Wdrożenie zasady 3-2-1 to solidna strategia tworzenia kopii zapasowych: trzy kopie danych przechowywane na co najmniej dwóch różnych nośnikach, z których jedna znajduje się poza siedzibą firmy. Takie podejście zapewnia wysoki poziom ochrony przed utratą danych w wyniku awarii sprzętu, błędów ludzkich lub katastrof naturalnych. Veeam UrBackup Proxmox